از پذیرش مسئولیت خطیر داوری مقالات برای دوفصلنامه «آیین حکمرانی» صمیمانه قدردانی میکنیم. فرایند داوری علمی، سازوکاری بنیادین و استاندارد در نظام نشر دانشگاهی است که طی آن مقالات دریافتی توسط متخصصان حوزه مربوطه بهصورت دقیق ارزیابی میگردد. در این فرایند، داوران با ارائه تحلیلهای مستند و شفاف، نقاط قوت و ضعف هر مقاله را همراه با شواهد و مصادیق روشن بیان میکنند و بدینوسیله زمینه ارتقای کیفی آثار را برای نویسندگان فراهم میسازند.
بازخوردهای داوران نقشی تعیینکننده در تصمیمگیری سردبیر نسبت به پذیرش یا عدم پذیرش مقالات ایفا میکند. افزون بر این، نقدها و توصیههای کارشناسانه داوران برای نویسندگان سرمایهای ارزشمند است؛ زیرا آنان را در اصلاح، تکمیل و ارتقای اثر علمی خود تا سطح انتشار یاری میدهد. هرچند داوری تخصصی نیز ممکن است محدودیتهایی داشته باشد، اما همچنان معتبرترین و پذیرفتهترین شیوه سنجش کیفیت علمی مقالات و نشریات به شمار میرود.
هیئت تحریریه دوفصلنامه «آیین حکمرانی» به حسننیت، عدالتمحوری، ژرفنگری و دقت نظر داوران محترم اعتماد کامل دارد و اطمینان میدهد که این فرایند با رعایت کامل اصول اخلاق حرفهای، احترام به حقوق نویسندگان و تعهدات متقابل علمی انجام خواهد گرفت. بیتردید، تلاشهای ارزشمند شما و زمانی که با دلسوزی و مسئولیتپذیری صرف داوری مینمایید، شایسته بالاترین مراتب تقدیر است. امید است نکات و رهنمودهای ارائهشده در ادامه، بتواند مسیر داوری بهنگام و اثربخش مقالات این نشریه را تسهیل و تقویت کند.
مسائل اخلاقی داوری
۱. داوری بهموقع:
خواهشمند است زمانبندی خود را بهگونهای تنظیم فرمایید که فرایند داوری مقاله و تکمیل فرم مربوطه حداکثر طی چهارده روز به پایان برسد. در صورتی که به زمان بیشتری نیاز دارید، یا امکان داوری مقاله برای شما میسر نیست، لطفاً بلافاصله دفتر دوفصلنامه را مطلع سازید تا در صورت لزوم از داور دیگری دعوت به همکاری شود.
۲. حفظ محرمانگی:
تمامی مقالات ارسالی برای داوری، اسناد محرمانه محسوب میشوند و تا زمان انتشار نیز باید محرمانه باقی بمانند. خواهشمند است مقاله را در اختیار هیچ فرد دیگری قرار ندهید و دیدگاه خود را درباره آن ابراز نفرمایید. چنانچه بر این باورید که همکار دیگری برای داوری شایستهتر است، موضوع را شخصاً با وی در میان نگذارید و اجازه دهید این اقدام صرفاً از طریق دفتر دوفصلنامه و با هماهنگی رسمی صورت پذیرد. هویت داوران برای نویسندگان کاملاً محرمانه است؛ از این رو اطمینان حاصل کنید که یادداشتها و توضیحات شما در متن مقاله فاقد هرگونه نشانهای از نام یا هویت شخصی باشد. همچنین از دفتر دوفصلنامه درخواست نکنید که هویت نویسندگان را فاش نماید. این نشریه احترام کامل برای جامعه علمی و داوران قائل است و حفظ محرمانگی تا زمان انتشار مقاله را تعهدی اساسی میداند.
۳. عدالت و بیطرفی:
ضروری است نقدها و ارزیابیها معطوف به محتوای مقاله باشد، نه به شخصیت نویسنده. بهکارگیری واژگان تند یا ناخوشایند میتواند اصل بیطرفی را زیر سؤال برده و از پذیرش نقد— اگر سازنده باشد—بکاهد. توضیحات داور باید نویسنده را متقاعد کند که: (۱) مقاله بهطور کامل و دقیق مطالعه شده است؛ (۲) نقدها منصفانه و مبتنی بر شواهد است؛ و (۳) داور از تخصص و صلاحیت لازم برای ارزیابی برخوردار بوده است. در صورتی که اعتماد نویسنده جلب نشود، ارزش علمی و زحمات داوری بهدرستی منعکس نخواهد شد.
۴. تقلب و سرقت علمی:
چنانچه مقالهای مشکوک به سرقت علمی یا تقلب باشد، لطفاً مراتب را همراه با مستندات و جزئیات لازم به سردبیر اطلاع دهید.
۵. فریب علمی:
تشخیص تحریف دادهها و یافتههای غیرواقعی دشوار است. با این حال، در صورت وجود ظن به غیرواقعی یا مشکوک بودن دادهها و نتایج، نگرانی خود را با سردبیر در میان بگذارید.
۶. تعارض منافع:
اگر به هر دلیل احساس میکنید قادر به انجام داوری بیطرفانه نیستید، مقاله را بدون داوری بازگردانید و موضوع را سریعاً با ذکر دلیل به سردبیر یا دفتر نشریه اطلاع دهید. همچنین اگر نویسنده یا سازمان مرتبط با مقاله را میشناسید و این آگاهی ممکن است بر داوری شما اثرگذار باشد، لازم است از ادامه فرایند داوری خودداری کرده و مقاله را با ذکر علت، بهصورت محرمانه بازگردانید.
نگارش گزارش داوری
داوران محترم، هنگام ارزیابی مقالات ارسالی، خواهشمند است با در نظر گرفتن نکات زیر نظر تخصصی خود را اعلام فرمایید.
عنوان: آیا عنوان مقاله مناسب، موجز، شفاف و بازتابدهنده محتوای اصلی مقاله است؟
چکیده: آیا چکیده منسجم بوده و نمایانگر تمام ابعاد مقاله است؟ آیا یافتهها و نتایج اساسی در آن بهدرستی منعکس شده است؟
منابع: آیا از منابع معتبر، روزآمد و به تعداد کافی (حدود ۳۰ منبع یا بیشتر) استفاده شده است؟ آیا کلیه منابع ذکرشده در متن در بخش منابع نیز درج گردیده است؟
ساختار و تعداد صفحات: آیا مقاله از انسجام ساختاری برخوردار است؟ آیا حداقل و حداکثر صفحات مورد انتظار برای یک مقاله علمی رعایت شده است؟
منطق نگارش: آیا متن مقاله روان، شفاف و از انسجام منطقی برخوردار است؟
جداول، نمودارها و اشکال: آیا جداول، نمودارها و تصاویر بهصورت دقیق، خوانا و متناسب با محتوا ارائه شدهاند؟
چکیده انگلیسی: آیا نگارش چکیده انگلیسی از حیث دستور زبان، واژگان و انتقال صحیح معنا مناسب است و محتوای علمی مقاله را بهدرستی منعکس میسازد؟
نوآوری و اصالت: آیا مقاله از نوآوری و اصالت کافی برخوردار است و افزودهای به دانش موجود ارائه میکند؟
اهمیت و تأثیرگذاری: آیا نتایج ارائهشده از اهمیت علمی برخوردارند و میتوانند در پیشبرد حوزه مورد مطالعه مؤثر واقع شوند؟ آیا احتمال استناد به مقاله توسط پژوهشگران دیگر وجود دارد؟
پیشینه تحقیق: آیا چارچوب نظری مقاله دقیق و منسجم است؟ آیا مفاهیم اصلی و فرضیات بهطور شفاف و مستدل ارائه شدهاند؟ آیا منابع و مطالعات پیشین بهطور کامل و مناسب منعکس شدهاند یا برخی منابع کلیدی از قلم افتاده است؟
روششناسی: آیا روش تحقیق متناسب با موضوع است؟ آیا نمونهها و متغیرها بهدرستی انتخاب شدهاند؟ آیا ابزارهای گردآوری دادهها معتبر و روشهای تحلیلی بهدرستی بهکار رفتهاند؟ آیا مقاله از اعتبار درونی و بیرونی کافی برخوردار است؟
خطاهای احتمالی: آیا خطا یا کاستی در محاسبات، تحلیلها یا تفسیر نتایج مشاهده میشود؟
همپوشانی علمی: آیا دادهها و یافتههای مقاله با سایر مقالات منتشرشده یا در حال انتشار همپوشانی دارد؟ در صورت مثبت بودن، جزئیات لازم را ذکر فرمایید.
پس از تکمیل بخشهای ارزیابی و ارائه توضیحات تفصیلی، لطفاً بر اساس شاخصهای کمی موجود در فرم داوری، امتیازی بین ۰ تا ۱۰۰ به مقاله اختصاص دهید. همچنین یکی از گزینههای زیر را بهعنوان پیشنهاد نهایی خود به سردبیر اعلام فرمایید:
پذیرش بدون اصلاح: مقاله در شکل کنونی واجد شرایط انتشار است.
پذیرش با اصلاحات جزئی: مقاله با انجام اصلاحات محدود قابل انتشار است. لطفاً موارد اصلاحی موردنیاز را بهطور مشخص بیان کنید.
پذیرش با اصلاحات کلی: مقاله نیازمند بازنگری اساسی در بخشهایی نظیر تحلیل دادهها، پیشینه تحقیق یا بازنویسی بخشهایی از متن است.
رد مقاله: مقاله به دلیل کاستیهای بنیادین یا محتوایی، فاقد شرایط انتشار در این دوفصلنامه است.
در صورتی که در جریان داوری مایلید نکات توضیحی را بهطور مستقیم بر روی نسخه مقاله درج کنید، لطفاً کامنتهای خود را در حالت Review وارد نموده و سپس نسخه نهایی را بارگذاری نمایید. توجه داشته باشید که در هیچیک از کامنتها نام یا هویت شما نباید مشخص باشد.
ایده مرکزی مقاله و نقاط قوت و ضعف آن را بهروشنی تبیین فرمایید.
پیشنهادها و یادداشتهای شما باید سازنده و راهگشا باشد تا نویسنده بتواند کیفیت علمی و شیوه ارائه مقاله را ارتقا دهد.
توضیحات خود را، چه مثبت و چه منفی، با ذکر شواهد، مثالها و ارجاع به متن همراه کنید. داوری فاقد مستندات، نسبت به داوری تفصیلی و مستند، اثربخشی و اعتبار کمتری دارد. داوری دقیق و مستند، هم برای نویسنده ارزشمندتر است و هم در برابر پرسشها قابل دفاع خواهد بود.
در صورت رد مقاله، ذکر دلایل روشن و مستدل ضروری است؛ این توضیحات برای نویسنده ارسال خواهد شد.
برای کاهش فاصله زمانی بین وصول مقاله تا انتشار، توصیه میشود تمامی نکات اساسی و ضروری در نخستین گزارش داوری درج شود تا تعداد رفتوبرگشتهای مقاله میان نویسنده و داور به حداقل برسد.
در صورت پذیرش مقاله، لطفاً به اختصار اهمیت علمی، نوآوری و شایستگی مقاله برای انتشار را بیان نمایید.
در صورت رد مقاله، دلایل رد مقاله را بهطور خلاصه و روشن ذکر فرمایید.
توضیحاتی که جنبه محرمانه دارند یا ضرورتی برای اطلاع نویسنده نیستند، صرفاً در بخش مربوط به سردبیر درج شوند. همچنین هرگونه موارد مرتبط با تقلب علمی، تعارض منافع یا سایر مسائل اخلاقی باید بهطور ویژه در گزارش محرمانه خطاب به سردبیر ثبت شود.
مقالههای اصلاح شده
وقتی نویسنده در پاسخ داوران مقاله خود را اصلاح میکند، از آنها درخواست میشود که لیستی از تغییرات انجام شده و سایر توضیحات خود را برای ارسال به داور تهیه کنند. این نسخه اصلاح شده مقاله در صورت امکان برای داور برگردانده میشود تا با مشاهده تغییرات انجام شده نظر خود را مبنی بر تایید یا عدم تایید اعلام کند. در این قسمت نیز بین 0 تا 100 نمرهای برای مقاله اختصاص دهید.