پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 The Relationship between Spiritual Health, the Ruler, and Islamic Governance in the Qur’an and Hadith رابطه سلامت معنوی با نسبت حاکم و حکمرانی اسلامی در آیات و احادیث 5 31 728156 10.22034/ah.2025.2059666.1040 FA محمدجواد رودگر کوهپر استاد گروه عرفان و معنویت، پژوهشکده حکمت و دین پژوهی، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، جمهوری اسلامی ایران 0000-0003-3200-7509 مهدیه ابراهیمی کارشناسی ارشد گرایش حقوق زن در اسلام، رشته مطالعات زنان، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، جمهوری اسلامی ایران 0009-0001-4307-4750 Journal Article 2024 05 04 <span style="font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">One of the most significant epistemic and social issues in the field of politics and governance is the clarification and explanation of the relationship between spiritual health and the relationship between the ruler and Islamic governance. Spiritual health—manifested in the dimensions and levels of the heart, intellect, and soul—constitutes the existential foundation of the relationship between the ruler and Islamic governance. Therefore, describing and analyzing each of these dimensions and explaining their functions within the framework of Islamic governance represents an essential scientific and social necessity. Therefore, the main question of this study is: What is the relationship between spiritual health and the ruler–governance ratio in Islamic rulership according to the Qur’anic verses and Hadiths? The answer to this question has been provided through both transmitted (naqli) and rational (‘aqli) methods. The findings of this research are as follows: Spiritual health has an existential relationship with the sound heart (qalb salim), the refined intellect (‘aql latif), and the chaste soul (nafs ‘afif) of the ruler in Islamic governance. A ruler who lacks health in these dimensions is deprived not only of the necessary but also the sufficient condition for Islamic governance. The efficiency and effectiveness of Islamic governance, as derived from the Qur’anic verses and Hadiths, depend on the spiritual health of both the ruler and the governance system. This ensures that thought, motivation, and action within governance are harmonized and aligned. 3. The three dimensions of a sound heart (qalb salīm), a refined intellect (‘aql latīf), and a soul purified from inner afflictions—such as the inclination toward evil, the embellishment of vices, and spiritual maladies like egocentrism, arrogance, envy, and malice—protect the ruler from deviation in rational administration, decline in his relationship with the people, negligence in resolving their problems, and from characteristics such as elitism, tyranny, and procrastination in taking practical action. 4. The ruler’s spiritual health within the system of governance serves as a driving force for comprehensive scientific and social progress, as well as for creativity in finding solutions to challenges and in resolving the complex and deadlocked issues of society. یکی از مهمترین مسائل معرفتی اجتماعی در حوزه سیاست و تدبیر جامعه بیان و تبیین رابطه "سلامت معنوی" و "نسبت حاکم و حکمرانی اسلامی" است. سلامت در ساحات و سطوحِ قلبی، عقلی و نفسی که بنیاد وجودی نسبت حاکم و حکمرانی اسلامی خواهند بود که توصیف و تحلیل هرکدام و بیان کارکردهای آنها در حوزه حکمرانی اسلامی یک ضرورت علمی و اجتماعی است. بدین جهت پرسش اصلی نوشتار حاضر این است که چه رابطه ای بین سلامت معنوی و نسبت حاکم و حکمرانی اسلامی در آیات و احادیث وجود دارد؟ پاسخ پرسش یاد شده را با روش نقلی و عقلی داده و به این نتایج دست یافتیم که: 1. سلامت معنوی با قلب سلیم، عقل لطیف و نفس عفیف حاکم در حکمرانی اسلامی رابطه وجودی دارند که حاکم منهای سلامت در ساحات یاد شده، فاقد شرط لازم و بلکه کافی برای حکمرانی اسلامی است 2. کارآمدی حکمرانی اسلامی در آیات و احادیث مترتب بر سلامت معنوی حاکم و نظام حکمرانی قلمداد شد تا اندیشه، انگیزه وانگیخته را در حکمرانی همگرا و موافق سازد . 3. قلب، عقل و نفس سالم از آسیب ها و آفات حاکم را از انحراف مدیریتی و انحطاط ارتباطی با مردم، خصلت اشرافی و طاغوتی و تسویف در اقدام عملی باز می دارند 4. سلامت معنوی حاکم در نظام حکمرانی عامل پیشرفت همه جانبه علمی و اجتماعی، خلاقیت در راه های برون رفت از اشکالات و مشکلات و گره گشایی از کارهای فروبسته جامعه است.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_728156_b3cb8f920e6d6225a8aa3b6e29002af0.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 Imam Khomeini’s Theory of Fitrah: A Framework for Classifying Human Forms of Governance نظریه فطرت امام خمینی(ره)؛ چهارچوبی برای گونه‌بندی حکمرانی‌های بشری 33 62 728072 10.22034/ah.2025.2059954.1041 FA مسعود معینی پور استادیار مطالعات سیاسی، گروه علوم سیاسی، دانشگاه باقرالعلوم علیه اسلام، قم، جمهوری اسلامی ایران 0000-0002-1214-1156 محمد حسین‌پور اصل کلشانی دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم سیاسی، دانشگاه باقرالعلوم(ع)، قم، جمهوری اسلامی ایران 0009-0000-2745-8896 علی رضاپور طلبه سطح 4 و کارشناسی ارشد حقوق جزا، واحد قم، دانشگاه آزد اسلامی ، قم، جمهوری اسلامی ایران 0009-0004-1138-3593 Journal Article 2024 06 06 <span style="font-size: 14.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">The typology of human governance, based on Imam Khomeini’s theory of Fitrah (Fitrah-based), serves as an analytical framework that plays a central role in identifying Fitrah and non-Fitrah patterns of governance. This study aims to categorize governance systems and analyze the consequences of each, in terms of either strengthening or weakening human Fitrah.<span style="font-size: 11.0pt; mso-bidi-font-size: 13.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: IRLotus; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 14.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">The present study, using a descriptive-analytical approach, categorizes eight types of governance into two overarching groups: Fitrah and non-Fitrah. The data were extracted and structured based on the key concepts of Fitrah theory and the characteristics of each pattern.<span style="font-size: 11.0pt; mso-bidi-font-size: 13.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: IRLotus; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 14.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">The findings indicate that non-Fitrah (base) governance falls into seven types: Hedonistic, Dominative, Deceptive, Hedonistic–Dominative, Deceptive–Hedonistic, Dominative–Deceptive, and Threefold Arrogant. These types are characterized by traits such as selfishness, injustice, structural corruption, and distortion of facts<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 14.0pt; font-family: 'B Mitra'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">.<span lang="AR-SA" style="font-size: 14.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 14.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">In contrast, Fitrah (Transcendental) governance, as a model of ideal governance, is defined based on justice, rationality, and wisdom, with legitimacy rooted in the divine Fitrah. The study also indicates that non-Fitrah governance leads to identity crises, inequality, and the erosion of human dignity, whereas Fitrah governance, by promoting self-reliance and the development of individual talents, guides society toward justice. گونه‌شناسی حکمرانی‌های بشری بر اساس نظریه فطرت امام خمینی(ره) به‌عنوان چهارچوبی تحلیلی، نقشی محوری در شناسایی الگوهای حکمرانی فطری و غیرفطری ایفا می‌کند. این پژوهش با هدف دسته‌بندی حکمرانی‌ها و تحلیل پیامدهای هریک، درراستای تقویت یا تضعیف فطرت انسانی انجام شده است. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی، هشت گونه حکمرانی را در دو دسته کلان فطری و غیرفطری طبقه‌بندی کرده است. داده‌ها، مبتنی بر مفاهیم کلیدی نظریه فطرت و ویژگی‌های هر الگو، استخراج و ساختارمند شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که حکمرانی غیرفطری (متدانی) در هفت گونه (لذت‌گرایانه، سلطه‌جویانه، فریب‌کارانه، لذت‌گرایانه ـ سلطه‌جویانه، فریب‌کارانه ـ لذت‌گرایانه، سلطه‌جویانه ـ فریب‌کارانه، استکباری سه‌وجهی) جای می‌گیرد که ویژگی‌هایی چون خودخواهی، ظلم، فساد ساختاری و تحریف حقایق را دربرمی‌گیرد. درمقابل، حکمرانی فطری (متعالی) به‌عنوان الگوی حکمرانی مطلوب، مبتنی بر عدالت، خردورزی و عقل تعریف می‌شود و مشروعیت آن ریشه در فطرت الهی دارد. همچنین مشخص شد که حکمرانی‌های غیرفطری به بحران‌های هویتی، نابرابری، و تضعیف کرامت انسانی منجر می‌شوند، درحالی‌که حکمرانی فطری با تقویت خوداتکایی و شکوفایی استعدادها، جامعه را به‌سوی عدالت سوق می‌دهد.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_728072_48125cafbee87d3f821ec0219ea1ccfe.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 Requirements and Prerequisites of Ideal Alawi Governance from the Perspective of Nahj al-Balagha بایسته ها و الزامات حکمرانی مطلوب علوی از منظر نهج البلاغه 63 90 723014 10.22034/ah.2025.723014 FA همت بدرآبادی استادیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران 0000-0002-7077-7785 Journal Article 2024 09 30 <span style="font-size: 14.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">Today, systems based on capitalism, due to their one-dimensional approach to societal progress and welfare, as well as their lack of cultural compatibility with Islamic societies, have created fundamental challenges in the realm of governance. Therefore, the design of indigenous governance models is an essential requirement for Islamic societies. The mechanism for achieving and designing such a model is grounded in derivation from religious texts.<span style="font-size: 11.0pt; mso-bidi-font-size: 13.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 14.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">Nahj al-Balagha, as a political text recounting the events of the caliphate of Amir al-Mu’minin (peace be upon him), can provide valuable guidance in this regard. Accordingly, the research question of the present study is: What are the requirements for ideal Alawi governance from the perspective of Nahj al-Balagha? The answer to this question is sought through a thematic-interpretive method and by constructing a conceptual framework. The findings indicate that the main requirements of governance exist on three levels: individual characteristics, behavioral traits, and criteria for selecting an ideal ruler; the second level pertains to attention to governance objectives, which constitutes the most important distinction between governance models; and the third level involves the reciprocal rights of the ruler and the people within the Alawi governance model. In this approach, the Alawi governance model adopts a multifaceted perspective on governance; while emphasizing the role of the ruler in governance, it also places special emphasis on the role of the people. امروزه نظامات مبتنی بر نظام سرمایه‌داری با توجه به تک بعدی نگری به مسایل پیشرفت و رفاه در جامعه و همچنین عدم سازگاری و تناسب فرهنگی با جوامع اسلامی مسایل و چالش های اساسی در حوزه حکمرانی ایجاد کرده است. بنابراین طراحی الگوهای بومی از ضرورت های مسئله حکمرانی در جوامع اسلامی است. مکانیزم دستیابی و طراحی چنین الگویی براساس استنباط از متون دینی است. نهج البلاغه به عنوان متنی سیاسی که وقایع دوران خلافت حضرت امیر را حکایت می کند در این زمینه می تواند راهگشا باشد. براین اساس پرسش تحقیق حاضر الزامات حکمرانی مطلوب علوی از منظر نهج البلاغه کدام است؟ پاسخ به این پرسش براساس روش تفسیر موضوعی استنطاقی و ساخت چارچوب مفهومی است. یافته های تحقیق نشان می دهد مهمترین الزامات حکمرانی در سه سطح، ویژگی های فردی و رفتاری و ملاک های تعیین حکمران مطلوب، سطح دیگر توجه به اهداف در حکمرانی است که مهمترین وجه تمایز میان الگوهای حکمرانی است و سطح سوم حقوق متقابل حکمران و مردم در الگوی حکمرانی علوی است. الگوی حکمرانی علوی در این رویکرد نگرش چند وجهی به حکمرانی دارد و از الگوهای غربی که رویکرد تک بعدی و توجه به رفاه مادی دارند، متمایز می‌شود.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_723014_3997f49e7e15a3bf4ea3f2bd5a57b0f3.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 The Divine Tradition of the Ordination of the Imamate and Governance over Cyberspace and Emerging Technologies سنت جعل امامت و حکمرانی بر فضای سایبر و فناوری‌‌های نوین 91 120 730025 10.22034/ah.2025.2072855.1076 FA قاسم ترخان استاد گروه کلام و الهیات جدید، پژوهشکده حکمت و دین پژوهی، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران 0000-0003-2404-4211 سید داود موسوی طلبه سطح 3 گرایش هوش مصنوعی، مرکز تخصصی دین و فضای مجازی حوزه علمیه قم، قم، ایران 0009-0005-4774-7085 Journal Article 2024 09 26 <span style="font-size: 14.0pt; line-height: 115%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Undoubtedly, today cyberspace and modern technologies constitute a significant part of human life and hold an unparalleled position in global governance. The global Arrogance has achieved increasing dominance by creating this infrastructure and managing it cybernetically. Therefore, the establishment of an Islamic civilization and the groundwork for the widespread dissemination of the Tawhid )monotheistic( creed in the world are possible only when we gain mastery over cyberspace and technology. Unfortunately, due to divisions among Muslims and Islamic governments, as well as the betrayal and negligence of some, this domain faces numerous vulnerabilities. Hence, the main research question of the present study is: How can the continuation of the divine tradition of the imamate be explained in cyberspace and modern technologies?<span style="font-size: 27.0pt; line-height: 115%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;"> <span style="font-size: 14.0pt; line-height: 115%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">The findings indicate that imamate in cyberspace and technology is not only possible but also necessary.<span style="font-size: 27.0pt; line-height: 115%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;"> <span style="font-size: 14.0pt; line-height: 115%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Given certain conditions such as the will for imamate, faith, certainty, patience, and others, it can be realized. Moreover, its realization can be assessed through the a Posteriori Proof by investigating the attributes of the Imam in an individual or society. This research, by presenting an optimal model, can serve as a foundation for Islamic nations and governments to achieve imamate and governance over technology and cyberspace. The data collection in this study was conducted through a library-based method, and data processing was performed using descriptive-analytical techniques. بی‌تردید امروز فضای سایبر و فناوری‌های نوین، بخش بزرگی از زندگی واقعی و جایگاهی بی‌بدیل در حکمرانی جهان را به خود اختصاص داده و استکبار جهانی با ایجاد این بستر و مدیریت سایبرنتیکی آن، به سلطه روزافزون دست‌یافته است. از این‌رو، وقتی تمدن‌سازی اسلامی و بسترسازی برای فراگیر شدن کلمه توحید در عالم میسر می‌شود که بر فضای سایبر و فناوری احاطه یابیم. اما متاسفانه با اختلافات موجود بین مسلمین و حکومت‌های اسلامی و خیانت و کم‌کاری برخی، امروز آسیب‌های فراوانی از این منظر متوجه ماست. از همین رو، در پژوهش حاضر، پرسش اصلی ما این است که امتداد سنت جعل امامت در فضای سایبر و فناوری‌های نوین چگونه قابل تبیین است؟ یافته‌ها نشان داد که امامت در فضای سایبر و فناوری، ممکن و بلکه ضروری است و با وجود شرایطی مانند اراده برای امامت، ایمان، یقین، صبر و... می‌تواند محقق بشود؛ همچنین تحقق آن، به‌روش برهان إنّ و با جستجوی شئون امام در فرد یا جامعه، قابل سنجش است. این تحقیق با ارائه الگوی مطلوب، می‌تواند مبنایی برای ملت‌ها و دولت‌های اسلامی، در جهت تحقق امامت و حکمرانی بر فناوری و فضای سایبر قرار گیرد. در این پژوهش، گردآوری اطلاعات، به روش کتابخانه‌ای و پردازش آن‌ها، به روش توصیفی ـ تحلیلی انجام شده است.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_730025_ca7f95449222d2a2f33345cce2f599b2.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 Countering Cognitive Warfare in Islamic Governance: Explaining the Strategic Role of Jihad of Clarification in the Thought of the Supreme Leader of the Islamic Republic مقابله با جنگ شناختی در حکمرانی اسلامی: تبیین نقش راهبردی جهاد تبیین در اندیشه مقام معظم رهبری 121 158 726722 10.22034/ah.2025.2062780.1051 FA هادی فکوری روا کارشناسی ارشد علوم سیاسی، گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی رحمه الله علیه ، قزوین، جمهوری اسلامی ایران 0009-0004-9305-9630 حاکم قاسمی دانشیار گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی رحمه الله علیه،قزوین، جمهوری اسلامی ایران 0000-0001-8714-8611 جواد آقایان طلبه سطح 4 حوزه علمیه قم، قم، جمهوری اسلامی ایران 0009-0006-1080-5867 قربانعلی قربان زاده سوار دانشیار گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی رحمه الله علیه ،قزوین، جمهوری اسلامی ایران 0009-0007-4053-695X Journal Article 2024 04 06 In the contemporary era, cognitive warfare has emerged as a new instrument for influencing public opinion and shaping collective behavior within societies. In this context, the Islamic governance system, grounded in religious foundations, assigns special importance to the Jihad of Clarification as a means of countering cognitive warfare. This study, adopting a descriptive–analytical approach and relying on library-based research, seeks to analyze the position and strategic role of the Jihad of Clarification in the sphere of Islamic governance for countering cognitive warfare, based on the intellectual framework of the Supreme Leader of the Islamic Republic. The analysis has been conducted using thematic analysis with the assistance of MAXQDA software. The findings of the study indicate that cognitive warfare has been one of the most significant challenges facing Islamic societies in recent decades. From the perspective of Islamic governance, the most effective strategy to counter cognitive warfare is the implementation of the Jihad of clarification. Based on the organizing themes of the discourse’s function in cognitive warfare and its role in reproducing cultural and intellectual resistance, the strategic position of elites in explaining truth and maintaining social cohesion in the face of cognitive warfare is emphasized. Jihad of clarification is identified as the central axis of cultural confrontation and a foundation for strengthening social resistance in cognitive warfare. Insight, courage, and enlightenment are presented as the fundamental components in countering distortion and cognitive warfare. The protection of Islamic identity through the clarification of the teachings and discourse of Ahl al-Bayt (the Prophet’s family) is viewed as essential in resisting cognitive distortions. Moreover, the psychological and cognitive analysis of cognitive warfare is considered necessary for understanding its hidden layers and enabling an intelligent response. From these discussions, the overarching theme — “The Jihad of Explanation as a Grand Strategic Framework of Islamic Governance for Countering Cognitive Warfare and the Distortion of Truth” — emerges. Within this framework, the role of the intellectual elite in articulating the Islamic discourse, engaging in cultural confrontation, and preventing distortion is identified as the main strategic approach. در عصر کنونی، جنگ شناختی به عنوان ابزاری نوین جهت تأثیرگذاری بر افکار عمومی و رفتارهای جمعی جوامع شناخته می‌شود. در این میان، نظام حکمرانی اسلامی به واسطه اتکا به مبانی دینی، اهمیت ویژه‌ای برای جهاد تبیین در مقابله با جنگ شناختی قائل است. این مقاله تلاش دارد با رویکرد توصیفی-تحلیلی و انجام مطالعات کتاب‌خانه‌ای، جایگاه و نقش راهبردی جهاد تبیین را در عرصه حکمرانی اسلامی برای مقابله با جنگ شناختی بر اساس نظام اندیشه مقام‌معظم‌رهبری(مد‌ظله‌العالی) با روش تحلیل مضمون توسط نرم افزار MAXQDA تحلیل نماید. نتایج حاصله نشان می‌دهد که جنگ شناختی یکی از مهم‌ترین چالش‌های جوامع اسلامی در دهه‌های اخیر بوده است. از منظر حکمرانی اسلامی، مهم‌ترین راهبرد مقابله با جنگ شناختی، بهره‌گیری از جهاد تبیین است؛ با توجه به مضامین سازمان‌دهنده کارکرد گفتمان در جنگ‌شناختی و نقش آن در بازتولید مقاومت فرهنگی و فکری، جایگاه راهبردی نخبگان در تبیین حقیقت و حفظ انسجام اجتماعی در مواجهه با جنگ‌شناختی، جهاد تبیین به‌مثابه محور مقابله فرهنگی و بسترساز تقویت مقاومت اجتماعی در جنگ شناختی، بصیرت، شجاعت و روشنگری؛ مؤلفه‌های بنیادین مقابله با تحریف و جنگ‌شناختی، صیانت از هویت اسلامی از طریق تبیین معارف و گفتمان اهل‌بیت در برابر تحریف‌های شناختی، ضرورت تحلیل روان‌شناختی و شناختی جنگ‌شناختی برای درک لایه‌های پنهان و مقابله هوشمندانه با آن، مضمون فراگیر "جهاد تبیین راهبرد کلان حکمرانی اسلامی برای مقابله با جنگ شناختی و تحریف حقیقت" بدست آمد. و نقش خواص برای تبیین گفتمان اسلامی، مقابله فرهنگی و جلوگیری از تحریف به عنوان راهبرد اصلی مشخص گردید.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_726722_8ed9f7f13c5ee34fab9ff6a7c65f4ebb.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 Characteristics of Popular Governance in the Political Thought of Martyr Beheshti شاخصه های حکمرانی مردمی در اندیشه سیاسی شهید بهشتی(ره) 159 180 723016 10.22034/ah.2025.723016 FA عباس عمادی استادیار گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، جمهوری اسلامی ایران 0000-0001-9669-2889 Journal Article 2024 07 06 One of the prominent issues in the field of political thought is the question of governance models for establishing an ideal order. Various models for managing society have been proposed in the doctrine of governance, among which popular governance is the most prevalent. This model has also been recommended in the writings and statements of the intellectual leaders of the Islamic Revolution. <span style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">Keywords: Governance, Democracy, Political Participation, Political Thought, Shahid Beheshti.<span style="font-size: 11.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: IRLotus; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">This paper aims to examine Martyr Beheshti’s perspective on popular governance and addresses the question of what indicators and components constitute popular governance in his political thought. In his works, he refers to various features and characteristics of governance within the Islamic political system. Collecting these indicators can provide a coherent model of popular governance in his political thought. The data for this study were gathered through library and documentary research and analyzed using logical-textual analysis.<span style="font-size: 11.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: IRLotus; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Mitra'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">The findings of the study indicate that Martyr Beheshti distinguishes popular governance from authoritarian, democratic, and populist models of governance through five fundamental indicators. These indicators include the provision of public interests, participation based on the right to choose, political-administrative self-governance, social responsibility of the people, and mutual trust between the Ummah (community) and Imamah (leadership). Popular governance in religiously-oriented societies is thus differentiated from other governance models. Although Beheshti’s model of popular governance considers the general welfare, it bears no resemblance to authoritarian or reformist dictatorships. Moreover, while it assigns a significant role to the people in all aspects of societal administration, it also maintains a clear distinction from both democratic and populist models. یکی از مسائل مهم حوزه اندیشه سیاسی، مسأله الگوی حکمرانی به‌منظور تحقق نظم آرمانی است. در آئین حکمرانی، الگوهای مختلفی برای اداره جامعه مطرح شده است که رایج‌ترین آن‌ها، حکمرانی مردمی است و در مکتوبات و بیانات رهبران فکری انقلاب اسلامی نیز بر آن تأکید شده است. مقاله حاضر با هدف بررسی دیدگاه شهید بهشتی(ره) در باب حکمرانی مردمی، به این پرسش پاسخ می‌دهد که در اندیشه سیاسی شهید بهشتی(ره) حکمرانی مردمی با چه شاخصه‌ها و مؤلفه‌هایی صورتبندی شده است. ایشان در آثار خود به ویژگی‌ها و شاخصه‌هایی از حکمرانی در نظام سیاسی اسلامی اشاره کرده است که گرداوری این شاخصه‌ها می‌تواند الگویی منسجم از حکمرانی مردمی را در اندیشه سیاسی ایشان ارائه دهد. داده‌های این تحقیق به روش کتابخانه ای ـ اسنادی فراهم شده و با روش تحلیل منطقی متن، مورد تحلیل و بررسی قرار گرفته است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که شهید بهشتی حکمرانی مردمی را با پنج شاخصه اساسی از حکمرانی اقتدارگرا، حکمرانی دموکراتیک و حکمرانی پوپولیستی متمایز می‌سازد. تأمین مصالح عمومی، مشارکت بر مبنای حق انتخاب، خودگردانی سیاسی ـ اداری، مسئولیت اجتماعی مردم، و اعتماد متقابل امت و امامت شاخصه‌های مهم حکمرانی مردمی در جوامع مکتبی است که با حکمرانی در سایر مکاتب متمایز می‌باشد. الگوی حکمرانی مردمی در اندیشه شهید بهشتی(ره) در عین حال که مصالح عامه را درنظر دارد، هیچ قرابتی با حکمرانی‌های اقتدارگرا و دیکتاتوری های مصلح ندارد؛ و ضمن این‌که برای مردم در همه ابعاد اداره جامعه نقش مهمی در نظر دارد، با الگوهای دموکراتیک و پوپولیستی نیز فاصله دارد.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_723016_70ff8976a6e249b37a22bf0bc754e5a1.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 The Role of the Clergy in Shaping the Discourse of Just Governance in the Islamic Republic of Iran: Emphasis on the Thoughts and Ideas of Ayatollah Khamenei نقش روحانیت در گفتمان‌سازی حکمرانی عادلانه در جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر دیدگاه ‌آیت‌اللّه خامنه‌ای 181 210 727576 10.22034/ah.2025.2057969.1036 FA غلامرضا بهروزی لک استاد گروه مطالعات سیاسی، دانشگاه باقرالعلوم، قم، جمهوری اسلامی ایران. 0000-0001-8843-2294 رضا کفیلی دکتری مطالعات سیاسی، دانشکدۀ مطالعات تاریخی، سیاسی و منطقه‌ای، دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام، قم، جمهوری اسلامی ایران 0000-0002-6854-7112 Journal Article 2024 07 22 Just governance is among the fundamental ideals of the Islamic Revolution, and one of the key factors in achieving it is discourse formation and the role of the actors involved. This study aims to examine the role of the clergy in shaping the discourse of just governance in the Islamic Republic of Iran and seeks to answer the following question: “Based on the thoughts and ideas of Ayatollah Khamenei, what role does the clergy play in shaping the discourse of just governance in the Islamic Republic of Iran. The present study was conducted using a descriptive-analytical approach, relying on library and documentary sources. The findings indicate that the clergy play a role in shaping the discourse of just governance through four main groups (educational and research instructors in the seminaries, Friday prayer leaders and representatives of the Supreme Leader, members of the Assembly of Experts and prominent clerics, as well as seminary students and religious preachers) and employ three approaches—verbal, written, and behavioral—in their discourse-shaping activities. Each of these groups, according to their positions and capacities, utilize tools such as official platforms, media outlets, scholarly productions, and public engagement to explain and promote the concepts of Islamic justice. The findings indicate that successful discourse-shaping of just governance requires coordination among the various groups of the clergy, as well as the alignment of their verbal, written, and behavioral practices with the just governance, which can contribute to the consolidation of this discourse, strengthen the foundations of the Islamic system, and advance the ideals of the Islamic Revolution. حکمرانی عادلانه، ازجمله آرمان‌های اصیل انقلاب اسلامی است که یکی از عوامل تحقق آن، گفتمان‌سازی و نقش عوامل دخیل در آن می‌باشد. این پژوهش، با هدف بررسی نقش روحانیت در گفتمان‌سازی حکمرانی عادلانه در جمهوری اسلامی ایران انجام شده و به‌دنبال پاسخ به این پرسش است: «بر اساس آرا و اندیشه‌های ‌آیت‌اللّه خامنه‌ای، روحانیت چه <span lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; mso-ansi-font-size: 9.0pt; font-family: IRLotus; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman Italic'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman Italic'; mso-bidi-language: AR-SA;">نقشی در گفتمان‌سازی حکمرانی عادلانه در جمهوری اسلامی ایران دارد؟». پژوهش پیش رو با روش توصیفی ـ تحلیلی و بااستفاده‌از منابع کتابخانه‌ای و اسنادی انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که روحانیت در چهار گروه اصلی (اساتید آموزشی و پژوهشی حوزه علمیه، ائمه جمعه و نمایندگان ولیّ‌فقیه، نمایندگان خبرگان و روحانیون سرشناس، طلاب و مبلّغین دینی)، ازطریق سه رویکرد گفتاری، نوشتاری و رفتاری در گفتمان‌سازی حکمرانی عادلانه، نقش‌آفرینی می‌کنند. هریک از این گروه‌ها، باتوجه‌به جایگاه و ظرفیت‌های خود، بااستفاده‌از ابزارهایی چون‌ تریبون‌های رسمی، رسانه‌ها، تولیدات علمی و حضور در میان مردم، به تبیین و ترویج مفاهیم عدالت اسلامی می‌پردازند. دستاوردهای پژوهش نشانگر آن است که موفقیت در گفتمان‌سازی حکمرانی‌عادلانه، نیازمند هماهنگی میان گروه‌های مختلف روحانیت و انطباق گفتار، نوشتار و رفتار آنها با موضوع مدنظر (حکمرانی‌عادلانه) است که می‌تواند به گفتمان‌سازی آن و تقویت پایه‌های نظام اسلامی و تحقق آرمان‌های انقلاب بینجامد.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_727576_d13ed27b4a8937e6009e7a04d3ad8a27.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 Foundations of Religious Governance: Islam and the Individual–Society Relationship in the Political Thought of Ayatollah Javadi Amoli مبادی حکمرانی دینی؛ اسلام و «رابطه فرد و جامعه» در کلام سیاسی آیت‌الله جوادی آملی 211 246 731646 10.22034/ah.2025.2070704.1070 FA علی آقاجانی استادیار گروه علوم سیاسی، پژوهشکده علوم اجتماعی، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم، جمهوری اسلامی ایران 0000-0002-0328-2993 Journal Article 2024 06 16 Ayatollah Abdullah Javadi Amoli has authored numerous works across various fields of Islamic sciences, including political theology, which has established him as a prominent figure in this domain<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-family: 'Arial',sans-serif; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-bidi;">. The present study, utilizing Skinner’s intentionalist hermeneutic method, examines the relationship between the individual and society in Islam. Accordingly, the main research question is: How is the nature of the relationship between the individual and society defined in the perspective of Ayatollah Javadi Amoli<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-family: 'Arial',sans-serif; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-bidi;">. The hypothesis of this study is based on the assumption that, given the conceptual and empirical contexts as well as the prevailing norms in this field, Ayatollah Javadi Amoli may be regarded as affirming the dual primacy of both the individual and society—a primacy ultimately expressed through a form of cultural foundationalism. His arguments are sometimes presented in rejection of the primacy of society, and at other times in a conditional and attenuated affirmation of it. Some of the findings of the research are as follows: the reciprocal influence of the individual and society on one another; the objective existence of society based on the negation of Aristotelian matter and form; the difficulty of proving the existence of society on the basis of the necessity of typal unity; the question of whether society is real (haqiqi) or conventional (i‘tibari) is not a devotional matter (ta‘abbudi) for which the apparent meaning of words can serve as proof; the interconnection of the souls of society within intellectual existence; the delineation of society’s existence on the basis of the all-encompassing effusion (fayd itlaqi); the distinction between the existence of society from ontological and sociological perspectives; the differentiation of the domains of philosophy and sociology and the role of Imamate and Wilayah as the factors that bring about the concrete realization of society. Of course, in some of his works he also speaks of the primacy of the individual, but not from the perspective of human nature; rather, from the standpoint of the human being’s true reality—namely, the spiritual and heavenly dimension of the human soul. In his view, the consequence of individual primacy in materialist schools is self-interest, despotism, exclusivism, and domination, whereas in the school of revelation, the primacy of the individual leads to altruism, justice, benevolence, and the removal of oppression. آیت‌الله عبدالله جوادی آملی آثار گوناگون و بسیاری در حوزه‌های مختلف علوم ‌دینی، ازجمله در حوزه‌های کلام سیاسی، نوشته است که او را به چهره‌ای شاخص در این عرصه تبدیل کرده است. پژوهش پیش رو با بهره‌گیری از روش هرمنوتیک قصد‌گرای اسکینر، به واکاوی نسبت فرد و جامعه با اسلام می‌پردازد. براین‌اساس پرسش اصلی آن است که در نگرش آیت‌الله جوادی آملی، نوع رابطه فرد و جامعه چگونه تعریف می‌شود؟ فرضیه پژوهش بر این مبنا استوار است که باتوجه‌به زمینه‌های ذهنی و عینی و نیز هنجارهای رایج در این حوزه، می‌توان ایشان را باورمند به اصالت توأمان فرد و جامعه دانست؛ با این توضیح که این باور در قالب نوعی اصالت فرهنگ نمود می‌یابد. استدلال‌های وی، گاه در ردّ اصالت جامعه و گاه در تأیید مشروط و رقیق آن ارائه شده‌اند. برخی از یافته‌های پژووهش عبارتند از: تأثیر متقابل فرد و جامعه بر یکدیگر؛ وجود عینی جامعه بر مبنای نفی ماده و صورت ارسطویی؛ دشواری اثبات وجود جامعه بر اساس لزوم وحدت صورت نوعی؛ حقیقی یا اعتباری دانستن جامعه، امری تعبّدی نیست تا ظواهر الفاظ در آن حجت باشد؛ پیوند ارواح جامعه در وجود عقلی؛ ترسیم وجود جامعه براساس وحدت‌ اطلاقی فیض؛ تفاوت وجود جامعه از منظر هستی‌شناسی و جامعه‌شناسی؛ تفکیک قلمرو فلسفه و جامعه‌شناسی؛ امامت و ولایت عامل تحقق عینی جامعه. البته وی در برخی آثار خود نیز از اصالت فرد سخن گفته است، اما نه از دیدگاه طبیعت انسان، بلکه از حیث حقیقت او؛ یعنی روح‌ملکوتی آدمی. از نگاه ایشان، مقتضای اصالت فرد در مکتب‌های مادی، استئثار، خودکامگی، انحصارطلبی و سلطه‌گری است، اما در مکتب وحی، اصالت فرد به ایثار، عدل، احسان و رفع ستم منتهی می‌شود.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_731646_4f3bc0a5299537f0d51ed90b16287940.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 The Scope of Authority of the “Ruler of the Islamic System” in Armed Conflicts حدود اختیارات «حکمران نظام اسلامی» در مخاصمات مسلحانه 247 276 728569 10.22034/ah.2025.2059094.1037 FA مهدی معظمی گودرزی استادیار گروه حقوق، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت اللّٰه بروجردی، بروجرد، جمهوری اسلامی ایران 0009-0003-6991-5276 رشید رکابیان دانشیار گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت الله بروجردی ،بروجرد، جمهوری اسلامی ایران 0000-0003-4887-6434 محمد رکابیان طلبه سطح ۴ حوزه علمیه قم، قم، جمهوری اسلامی ایران 0009-0009-4978-6888 Journal Article 2024 08 06 One of the most important discussions regarding the scope of authority of the ruler of the Islamic system during the Occultation, especially with the establishment of an Islamic government, concerns the jurist’s authority in initiating war or peace. Regarding the limits of this authority, based on the various types of jihad defined in Islamic jurisprudence, there exist numerous differences of opinion among the Twelver Shia jurists. Examining the scope of this authority, based on the distinction between international and domestic conflicts, requires addressing two fundamental issues: first, standardizing the types of conflicts in the jurists’ discourse in terms of being domestic or international, and second, resolving the ambiguity regarding the exercise of this authority during the Occultation. In light of the above, this study seeks to answer the question: “What are the authorities of the Islamic system’s governance in armed conflicts. The research hypothesis, in an analytical-descriptive approach, proposes that, considering the distinctions between citizens (Muslim and non-Muslim) and non-citizens in the context of conflict, a framework exists regarding the type of war. Accordingly, conflicts are divided into international and domestic: International conflicts include two types: Offensive and Defensive. Domestic conflicts manifest in three types: Repelling the non-compliance of non-Muslim citizens Repelling the non-compliance of Muslim citizens in case of rebellion against the ruler of the Islamic system Repelling the non-compliance of Muslim citizens in case of apostasy from Islam In the next stage, the permission and authority of the ruler of the Islamic system regarding all the aforementioned types of conflict are examined. The outcome of the discussion indicates that the ruler of the Islamic system, even in the case of Elementary Jihad (jihad ebtedayi), possesses the capability to initiate and command war during the Occultation. <span lang="FA" style="font-size: 11.0pt; mso-ansi-font-size: 9.0pt; font-family: IRLotus; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman Italic'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman Italic';">از مهم‌ترین مباحث دررابطه‌با حدود اختیارات حکمران نظام اسلامی در عصر غیبت به‌ویژه با تشکیل حکومت اسلامی، اختیار اذن فقیه در ایجاد جنگ یا صلح است. نسبت به حدود این اختیار بنا بر انواع جهاد تعریف‌شده در فقه، اختلافات و اقوال زیادی بین فقهای امامیه مطرح است. بررسی حدود اختیارات این حکم، بنا بر وجه تمایزی که بین مخاصمات از نوع بین‌المللی و داخلی دارد، احتیاج به حل دو مشکل اساسی دراین‌باب دارد: یکی‌ ضابطه‌مندکردن انواع مخاصمات در کلام فقها از حیث داخلی ‌یا بین‌المللی‌بودن و دیگری برطرف‌کردن ابهام در اجرای این اختیار در زمان غیبت می‌باشد. باتوجه‌به مطالب پیش‌گفته، تحقیق به این پرسش پاسخ می‌دهد که «حکمرانی نظام اسلامی در مخاصمات مسلحانه، دارای چه اختیاراتی است؟». فرضیه تحقیق به‌صورت تحلیلی ـ توصیفی پاسخگوی این است که ‌باتوجه‌به تمایزات شهروند (مسلم و غیرمسلم) و غیرشهروند در بحث مخاصمه، یک ضابطه دررابطه‌با نوع جنگ وجود دارد؛ به‌این‌نحو که مخاصمه به بین‌المللی و داخلی تقسیم می‌شود که بین‌المللی شامل دو نوع می‌شود: 1. تهاجمی، 2. تدافعی؛ داخلی نیز در سه نوع تجلی ‌می‌یابد: 1. دفع عدم انقیاد شهروند غیرمسلمان، 2. دفع عدم انقیاد شهروند مسلمان درصورت خروج بر حکمران نظام اسلامی، ‌3. دفع عدم انقیاد شهروند مسلمان درصورت خروج از اسلام. در مرحله بعد، اذن و اختیار حکمران نظام اسلامی را نسبت به همه اقسام یادشده بررسی کرده و برآیند بحث نسبت به اقسام یادشده، این است که حکمران نظام اسلامی نسبت به ایجاد و فرمان جنگ نسبت به همه اقسام یادشده (حتی جهاد ابتدایی)، در زمان غیبت معصوم قابلیت اجرا دارد.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_728569_e969625a40ff07feb6155904b880869d.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 A Reflection on the Components of Islamic Governance in the Thought of Ayatollah Taleghani: Based on Sprinz’s Theory تاملی بر مولفه های حکمرانی اسلامی در اندیشه آیت الله طالقانی بر اساس نظریه اسپریگنز 277 301 728348 10.22034/ah.2025.2059127.1038 FA طاهره سادات ساداتی نصرابادی دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث، گروه الهیات، معارف و فلسفه اسلامی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، واحد تهران جنوب،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، جمهوری اسلامی ایران 0009-0003-0966-5244 سید مجتبی میردامادی دانشیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات، دانشگاه تهران، تهران، جمهوری اسلامی ایران. 0009-0002-2843-7485 محمد صافحیان استادیار گروه معارف اسلامی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، جمهوری اسلامی ایران 0000-0002-9310-0769 Journal Article 2024 07 28 The subject of governance, despite the novelty of this term in contemporary literature and its broad scope in managing human society, has historically been one of the most important socio-political issues in human communities, particularly regarding the methods of ruling. Thinkers—from ancient Greece to the present—have consistently presented their theories on optimal governance through various approaches. With the advent of Islam and the establishment of the Prophetic government in Medina, a distinct model of governance was introduced. Following the Prophet’s passing and under the rule of various Umayyad and Abbasid caliphs, the concept of Islamic governance gradually emerged, distinguished from other forms of governance throughout history. yatollah Taleghani, a contemporary thinker and one of the prominent figures of religious reform in Iran, has proposed a new model for Islamic governance based on a Quranic perspective. The main research question of this study concerns Ayatollah Taleghani’s vision and ideas for optimal Islamic governance. The research employs a descriptive-analytical method and draws on Thomas Sprinz’s theoretical framework. In analyzing and examining Ayatollah Taleghani’s thoughts, the study follows a four-step approach. According to the hypothesis of this article, the most pivotal component of optimal Islamic governance, based on Quranic teachings and the Prophetic tradition, is the design of governance on the basis of Consultative Principles (Shura). This has been identified as the most significant finding of the study, offering a scientific framework for overcoming the current situation and achieving the ideal state in Islamic governance. موضوع حکمرانی برغم جدید بودن این اصطلاح در ادبیات امروزین و حوزه گسترده آن در اداره اجتماع انسانی ، در بخش مربوط به شیوه حکومت کردن یکی از مهمترین موضوعات اجتماعی سیاسی جوامع بشری در بستر تاریخ بوده است و اندیشمندان از یونان باستان تا امروز همواره با رویکردهای مختلف نظریات خود را برای حکمرانی مطلوب مطرح نموده اند در این میان با ظهور اسلام و تشکیل حکومت نبوی در مدینه الگوی متفاوتی نسبت به مساله حکمرانی مطرح و با استمرار آن بعد از رحلت پیامبر اسلام و حاکمیت خلفای مختلف اموی و عباسی و بعد از آنان به تدریج مفهوم حکمرانی اسلامی متمایز از سایر انواع حکمرانی ها در طول تاریخ معنا یافته است .آیت الله طالقانی یکی ازاندیشمندان معاصر و از چهره های برجسته نواندیشی دینی درایران است که با نگاهی قرآنی الگوی جدیدی برای حکمرانی اسلامی مطرح نموده است سوال اصلی این مقاله پرسش از طرح و ایده آیت الله طالقانی برای حکمرانی مطلوب اسلامی است، روش تحقیق در این مقاله با الهام از چهارچوب نظری توماس اسپریگنز در تحلیل و بررسی اندیشه های آیت الله طالقانی چهار گام را مطالعه نموده است. بر اساس فرضیه این مقاله محوری ترین مولفه در حکمرانی مطلوب اسلامی با استناد به آموزه های قرآنی و سیره نبوی، طراحی حکمرانی بر اساس شوراگرائیست که به عنوان مهمترین یافته تحقیق در این مقاله مورد توجه قرار گرفته است، که طرحی علمی برای رهایی از وضع موجود و نیل به وضع مطلوب در حکمرانی اسلامی است .

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_728348_150935d92989cbc9a93082b629849099.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 An Analytical–Critical Approach to the Philosophical Foundations of Weberian Bureaucratic Governance رویکردی تحلیلی ـ انتقادی به مبانی فلسفی حکمرانی سلسه مراتبی در اندیشه ماکس وبر 303 334 731387 10.22034/ah.2025.2066936.1063 FA حسین اسفندیار دانش آموخته دکتری فلسفه اسلامی، گروه حکمت و فلسفه و منطق، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، جمهوری اسلامی ایران. 0000-0002-1683-593X Journal Article 2024 08 07 <span style="font-size: 13.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">The present study, adopting an analytical–critical approach, examines the philosophical foundations of bureaucratic governance in the thought of Max Weber. The main objective of the research is to analyze the ontological, epistemological, axiological, and methodological foundations of this model of governance and to critique them in relation to effectiveness, legitimacy, and indigenous contexts.<span lang="FA" style="font-size: 13.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 13.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">The research method is based on philosophical content analysis, which, relying on the works of Weber and other classical and contemporary theorists, identifies and evaluates the various philosophical dimensions of this model. The findings of the study indicate that, at the ontological level, bureaucratic governance is grounded in legal domination, a rational–legal order, and the process of socialization. At the anthropological level, the emphasis on Protestant ethics and the ethic of individual responsibility paves the way for the emergence of instrumental rationality and the “iron cage” of bureaucracy. At the epistemological aspect, this form of governance relies on an objectivist approach, with a methodology grounded in positivism and causal explanation. Finally, at the axiological level, it emphasizes procedural justice and the primacy of public interests. Critiques of these foundations emerge on two levels: first, intra-paradigmatic critiques, which point to the consequences of instrumental rationality, depersonalization, institutional rigidity, and neglect of substantive justice; second, trans-paradigmatic critiques, particularly from the perspective of Islamic governance, which regard the secular, anthropocentric, and value-neutral nature of these foundations as incompatible with the ethical, spiritual, and transcendent ends of religious societies. The research conclusion indicates that although bureaucracy, as a rational mode of governing modern societies, has ensured administrative efficiency and institutional order, but by reducing humans and society to calculable and controllable units, it fails to achieve ultimate justice, social responsibility, and human dignity. On this basis, the study suggests that designing alternative governance models that integrate bureaucratic efficiency with indigenous ethical, cultural, and spiritual values is an indispensable necessity to overcome the limitations of this paradigm and respond to the needs of contemporary societies. پژوهش پیش رو با رویکردی تحلیلی ـ انتقادی به بررسی مبانی فلسفی حکمرانی سلسله‌مراتبی (بوروکراتیک) در اندیشه ماکس وبر پرداخته است. هدف اصلی پژوهش، واکاوی مبانی هستی‌شناختی، معرفت‌شناختی، ارزش‌شناختی و روش‌شناختی این مدل حکمرانی و نقد آنها در نسبت با کارآمدی، مشروعیت و بسترهای بومی است. مسأله محوری پژوهش، آن است که مبانی فلسفی حکمرانی سلسله‌مراتبی چیست و چه نقدهایی بر آن وارد است. روش پژوهش، مبتنی بر تحلیل محتوای فلسفی است که بااتکابر آثار وبر و دیگر نظریه‌پردازان کلاسیک و معاصر، جنبه‌های مختلف فلسفی این مدل را شناسایی و ارزیابی کرده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که در جنبه هستی‌شناختی، حکمرانی بوروکراتیک بر سیادت قانونی، نظم حقوقی ـ عقلانی و فرایند جامعه‌ای‌شدن مبتنی است. در سطح انسان‌شناختی، تأکید بر اخلاق پروتستانی و اخلاق مسئولیت فردی، زمینه‌ساز ظهور عقلانیت ابزاری و «قفس آهنین» بوروکراسی می‌شود. در جنبه معرفت‌شناختی، این حکمرانی متکی بر رویکرد عینیت‌گرا و روش‌شناسی آن مبتنی بر پوزیتیویسم و تبیین علّی است. درنهایت در جنبه ارزش‌شناسی، این حکمرانی بر عدالت رویه‌ای و تقدم مصالح عمومی تأکید دارد. نقدهای وارد بر این مبانی در دو لایه آشکار می‌شوند: نخست نقدهای درون‌پارادایمی، که به پیامدهای عقلانیت ابزاری، شخصیت‌زدایی، جمود نهادی و غفلت از عدالت محتوایی اشاره دارند؛ دوم نقدهای فراپارادیمی، به‌ویژه از دیدگاه حکمرانی اسلامی، که ماهیت سکولار، انسان‌محور و ارزش‌گریز این مبانی را ناسازگار با اصول اخلاقی، معنوی و غایات قدسی جوامع دینی می‌داند. نتیجه‌گیری پژوهش، بیانگر آن است که هرچند بوروکراسی به‌مثابه یک شیوه عقلانی اداره جوامع مدرن، توانسته کارآمدی اداری و نظم نهادی را تضمین کند، اما به‌سبب تقلیل انسان و اجتماع به واحدهای قابل محاسبه و کنترل، از تحقق عدالت غایی، مسئولیت اجتماعی و کرامت انسانی بازمانده است. براین‌اساس پژوهش پیشنهاد می‌کند طراحی مدل‌های بدیل حکمرانی با تلفیق کارآمدی بوروکراتیک و ارزش‌های اخلاقی، فرهنگی و معنوی بومی، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای گذر از محدودیت‌های این پارادایم و پاسخگویی به نیازهای جوامع معاصر است.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_731387_2d4609b1e303da0e7a38f145a1300ac2.pdf

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نشریه آیین حکمرانی 2980-7808 2 4 2024 12 21 Virtual Governance in the Civilizational Horizon: An Examination of the Idea, Framework, and Design حکمرانی مجازی در افق تمدنی؛ بررسی ایده‌، چارچوب و طرح 335 364 731378 10.22034/ah.2025.2073264.1079 FA فرشاد مهدی پور استادیار گروه فرهنگ پژوهی، پژوهشکده فرهنگ و مطالعات اجتماعی،پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، جمهوری اسلامی ایران 0009-0007-5356-7501 Journal Article 2024 07 14 The present study aims to reinterpret the concept of “virtual governance in the civilizational horizon.” It seeks to explore the relationship between technology, politics, and meaning—going beyond the managerial and institutional levels—to examine this nexus within the realms of thought, meaning, and system-building. In this regard, an effort has been made to explicate the three key concepts of “idea,” “framework,” and “design” not as abstract notions, but as three interrelated layers in the formation of civilizational governance. The idea serves as the intellectual horizon and philosophical foundation, the framework as the conceptual order and analytical structure, and the design as its practical embodiment in the realm of policymaking and institutionalization<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 14.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Arial',sans-serif; mso-ascii-font-family: Aptos; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Aptos; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-bidi;">. This study is a qualitative research with a fundamental approach and has been conducted using a descriptive-analytical method<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 14.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Arial',sans-serif; mso-ascii-font-family: Aptos; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Aptos; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-bidi;">. The data were collected and analyzed through the review of credible documents and texts, comparative studies, and interviews with experts. The findings indicate that virtual governance goes beyond governance “in” or “over” cyberspace, transforming the pillars of societal administration from “territory to network,” from “citizens to users,” and from “bureaucracy to smart regulation.” Within this framework, the three overarching axes of system-building, state-institutionalization, and societal development constitute the main dimensions of virtual governance in the horizon of the new Islamic civilization. The research findings indicate that civilization-oriented virtual governance is a process of reconstructing cultural and ethical rationality in the digital domain—a process grounded in three principles: Tawhid in ultimate purpose, justice in structure, and rationality in process. This approach can serve as the foundation for a native and meaningful model of governance in the networked era. پژوهش حاضر با هدف بازخوانی مفهوم «حکمرانی مجازی در افق تمدنی» انجام شده و می‌کوشد نسبت میان فن‌آوری، سیاست و معنا را از سطح مدیریتی و نهادی فراتر برده و در ساحت اندیشه، معنا و نظام‌سازی تحلیل کند. در این مسیر، تلاش شده است که سه مفهوم کلیدی «ایده»، «چارچوب» و «طرح» نه به‌صورت مفاهیمی انتزاعی، بلکه به‌منزله سه سطح درهم‌پیوسته تکوین حکمرانی تمدنی تبیین شوند؛ ایده به‌عنوان افق اندیشه‌ای و مبنای فلسفی، چارچوب به‌عنوان نظم مفهومی و ساختار تحلیلی، و طرح به‌عنوان تجسد اجرایی آن در میدان سیاست‌گذاری و نهادسازی. این مطالعه از نوع تحقیق کیفی با رویکردی بنیادین است و به روش توصیفی–تحلیلی انجام شده است. داده‌ها از طریق بررسی اسناد و متون معتبر، مطالعات تطبیقی و مصاحبه با نخبگان گردآوری و تحلیل گردید. یافته‌ها نشان می‌دهد که حکمرانی مجازی فراتر از حکمرانی «در» یا «بر» فضای مجازی است و ارکان اداره جامعه را از «سرزمین به شبکه»، از «مردم به کاربر» و از «دیوان‌سالاری به تنظیم‌گری هوشمند» دگرگون می‌سازد. در این چارچوب، سه محور کلانِ نظام‌سازی، دولت–نهادسازی و جامعه‌پردازی، ابعاد اصلی حکمرانی مجازی در افق تمدن نوین اسلامی‌اند. نتایج نشان می‌دهد که حکمرانی مجازی تمدن‌محور فرآیندی از بازآفرینی عقلانیت فرهنگی و اخلاقی در بستر دیجیتال است؛ فرآیندی که بر سه اصل توحید در غایت، عدالت در ساختار و عقلانیت در فرایند استوار بوده و می‌تواند بنیان‌گذار الگوی بومی و معنایی حکمرانی در عصر شبکه‌ای باشد.

https://aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_731378_fa465907753a98a7305010886a09fbed.pdf